Co zrobić, gdy opinia biegłych jest dla Ciebie niekorzystna? (Przewodnik dla rodziców w sprawach rodzinnych)
Wyobraź sobie tę sytuację.
Klientka przychodzi do mnie po badaniu w OZSS (Opiniodawczy Zespół Sądowych Specjalistów). Jeszcze zanim zdąży usiąść, mówi:
„Pani Mecenas, to było stronnicze! Biegła była oschła, pytała mnie o rzeczy, które nie miały związku z dziećmi. A teraz boję się, co oni napiszą.”
Po kilku tygodniach do jej rąk trafia opinia biegłych… i jej obawy się potwierdzają. W dokumencie czyta, że rzekomo utrudnia kontakty z drugim rodzicem, że dzieci powinny spędzać z ojcem jeszcze więcej czasu niż dotąd. Albo – w wersji „łagodniejszej” – że choć jest dobrą mamą, to jednak „dla dobra dzieci” zaleca się zmiany, z którymi zupełnie się nie zgadza.
Co w takiej sytuacji zrobić?
Przede wszystkim – nie panikować. Opinia biegłych to ważny dowód, ale nie jest „wyrokiem”. Masz realny wpływ na to, jak sąd ją oceni.
1. Sprawdź dokładnie treść opinii
Nie wystarczy ogólne wrażenie, że „jest niesprawiedliwa”. Trzeba znaleźć konkretne błędy lub niespójności, np.:
- biegli sami sobie przeczą – raz piszą, że oboje rodzice mają porównywalne kompetencje, a kilka akapitów później faworyzują jedną stronę
- dane są błędne – np. pojawiają się inne imiona dzieci (tak, to się zdarza)
- badania przeprowadzono w nieodpowiednich warunkach – np. w atmosferze kłótni, bez możliwości swobodnej wypowiedzi
- wykorzystano przestarzałe testy psychologiczne lub opisano je w sposób, który budzi wątpliwości co do rzetelności
2. Zdecyduj, jaką drogą pójść
W zależności od skali problemów z opinią, możesz:
-poprosić o opinię uzupełniającą – gdy błędy są istotne, ale nie przekreślają całości. Można wtedy żądać, by biegli odnieśli się pisemnie do zarzutów lub złożyli ustną opinię uzupełniającą na rozprawie
- wnioskować o nową opinię innych biegłych – gdy uchybienia są tak poważne, że obecna opinia nie powinna być w ogóle brana pod uwagę.
3. Pamiętaj o terminach
Po tym, jak sąd doręczy Ci opinię, masz ograniczony czas na reakcję. Zwykle sąd wyznacza termin na ustosunkowanie się do niej.
4. Nie działaj w emocjach
To naturalne, że czujesz złość czy bezsilność, ale w sądzie liczy się merytoryczny argument, a nie sam sprzeciw. Dlatego każdy zarzut powinien być poparty faktami i odnosić się do konkretnych fragmentów opinii.
5. Rozważ skorzystanie z pomocy profesjonalisty
Z mojego doświadczenia wynika, że nawet najbardziej zdeterminowany rodzic może przegrać z wadliwą opinią, jeśli nie przedstawi jej błędów w odpowiedni sposób.
Podsumowanie
Opinia biegłych to tylko jeden z elementów układanki w sprawach rodzinnych. Nie jest ostatecznym werdyktem i wcale nie musi przesądzać o wyniku procesu. Ważne jest, byś wiedział, że:
- masz prawo ją zakwestionować
- liczy się czas i merytoryka, nie emocje
